شاهنامه به نثر (بی گزند از باد و باران)

55,000تومان

حکیم ابوالقاسم فردوسی

کاوه گوهرین

 واقعيت اين است كه شكوه شاهنامه در نظم آن‌چنان تابنده است كه اگر آن را به جامه نثرى ساده درآورى، چيزى اندر كف نخواهى آورد مگر كلمات و واژگانى سخت بی‌روح. چاره آن دانستیم كه در روايت نثر شاهنامه تا آنجا كه در توان دارم به نثر سده پنجم و ششم بازگردم و با تركيب نثر آن دوره و روزگار كنونى و هم با بهره‌گيرى از زبان شاعران معاصر به زبانى تازه در روايت شاهنامه برسم كه حاصل كار پيش روى خواننده هوشمند قرار دارد و داور آخرين اوست و براى اثبات مدعا نمونه‌اى نمى‌آورم تا در اين پيش‌سخن كلام به درازا نكشد. اين نكته را نيز فرومگذارم آنچه از ابيات شاهنامه در اين روايت نثر آمده بر تصحيح متن و رسم‌الخط گزارنده استوار است و بر بنيان هيچ شاهنامه‌اى اعم از خطى و چاپى نيست و هم‌چنين است شيوه نگارش برخى نام‌هاى خاص كه تلاش بر اين بوده گونه پارسى آن آورده شود و در كنار، گونه متداول را نيز داشته باشد. همين جا بگويم كه به فرجام آوردن اين كار سترگ بی‌پايمردى دوستان فرهنگ‌ورزى همچون بابك رئیس‌دانايى، فريد مرادى و اصغر مهدى‌زادگان ميسر نمى‌بود كه گاه و بيگاه كنكاش‌ها و پرسش‌هاى مرا تاب مى‌آوردند و همچنين تلاش ديگر دوست شاهنامه‌شناسم مازيار ايرانى، كه واژه به واژه اين روايت را بى‌هيچ ترشرويى خواند و پيشنهادات سازنده‌اش را ارزانى كرد تا از آن بهره برگيرم.
باشد كه اين اثر، شيدايان فرهنگ ايرانى و دوستداران شاهنامه را مفيد افتد.

در انبار موجود نمی باشد

توضیحات

گزیده ای از کتاب شاهنامه به نثر به کوشش کاوه گوهرین:

و هم‌چنين است در خوان اول اسفنديار و ماجراى كشتن دو گرگ :
«سخنگوى دهقان چو بنهاد خوان
يكى داستان راند از هفت خوان.»

پيش سخن

«اينكه در شهنامه‌ها آورده‌اند رستم و رويينه تن اسفنديار
تا بدانند اين خداوندان مُلك كز بسى خلق است دنيا يادگار.»
«سعدى، مواعظ، كليات»

… فردوسى توسى (طوسى)، حماسه‌سراى بزرگ ايرانى و آفريننده شاهنامه، اين نامه باستان را شهرت و تخلّص «ابوالقاسم منصورابنحسن» است كه زاده شدن وى حدود 329 يا 330 هجرى قمرى در روستاى باژ يا فاز در طابَران توس و مرگ‌اش حدود 411 تا 416 در توس اتفاق افتاده است. فردوسى دهقانى بود كه سخت به ايران و زبان پارسى عشق مى‌ورزيد و به استناد ابياتى از شاهنامه از يك زندگى مرفه و متوسط برخوردار بوده ليكن در انتهاى عمر به دليل پيرى و هزينه كردن آنچه داشت تا كار سرايش شاهنامه را به پايان برد تنگدستانه زيست. در تذكره‌ها هيچ سخنى از چگونگى تحصيل و دانش‌اندوزى فردوسى به ميان نيامده اما با خواندن شاهنامه به آسانى مى‌توان دريافت كه پديدآورنده چنين اثرى هم از تاريخ و اسطوره آگاهى دارد و هم زبان و فلسفه و دين را به غايت خوانده است. هم از اين روست كه حماسه منظومى همچون شاهنامه، ضمن ثبت داستان‌هاى تاريخى و حماسه‌هاى يك سرزمين و مردمانى بزرگ، به گونه‌اى هوشمندانه فرهنگ و زبان و منش‌هاى اخلاقى ملتى را نيز ضبط و ثبت مى‌كند. استادى سراينده شاهنامه در آراستن صحنه‌ها و تكنيك‌هاى روايى و انتخاب واژگان و تبيين نوع نگاه و آنچه قهرمانان اثر اعم از مثبت و منفى بر
زبان مى‌آورند به حدى است كه هرگز نمى‌توان اين اثر را با ديگر آثار مشابه به سنگيدن گرفت. فردوسى در اين اثر شكوهمند و جاودانه از ژرفاى جان و آگاهانه سخن مى‌گويد و به اهداف خويش از پيش واقف است و همين نكته مى‌رساند كه او هرگز براى عرضه شاهنامه به سلطانى همچون محمود آغاز به سرودن نكرده است و بى‌ترديد اين اثر گرانقدر كه سندى است از بزرگى يك ملّت و غناى فرهنگ و شيوايى زبان آن با تمهيدات دقيق آفريننده آن فراهم آمده است.
تاريخ سرايش شاهنامه بازمى‌گردد به انتهاى سده چهارم و نيز ابتداى سده پنجم هجرى و اين منظومه داستان‌هاى پهلوانى و اساطيرى و تاريخى ايران را از روزگار كيومرث تا فرجام كار يزدگرد سوم ساسانى باز مى‌گويد.
شاهنامه نزديك به شصت هزار بيت در قالب مثنوى و در بحر متقارب مثمّن مقصور يا محذوف را شامل مى‌شود كه به روشنى بيان مقصود مى‌كند و با اينكه هدف فردوسى پرهيز از بكارگيرى واژگان عربى است ليكن روشن است كه آوردن برخى واژگان عربى نيز از سر ناچارى و به اقتضاى فضاى داستان و شخصيت‌ها بوده است. فردوسى گو اينكه در خلق بسيارى از اين حماسه‌هاى پهلوانى و ملّى هيچ نكتهاى را فرو نمى‌گذارد اما در ترسيم چهره‌ها و يا آنچه از زبان آنان مى‌آورد سخت به ايجاز معتقد است و از اغراق و درازگويى مى‌پرهيزد و در شخصيت‌پردازى‌ها چنان دقيق و ماهرانه عمل مى‌كند كه در يك مقايسه ساده بين شاهنامه و آثار مشابهى كه بعدها به تقليد از اثر وى پديد آمده‌اند برترى زبانى و تكنيكى فردوسى به گونه‌اى چشمگير نمايان است. با اينكه فردوسى در آفرينش شاهنامه خود به منابعى همچون شاهنامه ابومنصورى و خداى‌نامك دسترسى داشته و از آنها بهره برگرفته ليكن در بازسرايى اين داستانها و حماسه‌ها هرگز راوى صرف نبوده بلكه با نيروى انديشه و تخيّل خويش در صحنه‌آرايى‌ها و شخصيت‌پردازى‌ها شيوه خاص خويش را داشته است و ديدگاه او پيرامون ستايش يزدان و خرد و دانش و رادمردى و دادگرى سخت يگانه و قابل تأمل است.

توضیحات تکمیلی

وزن 1400 g
ابعاد 24 × 17 cm
پدیدآورندگان

,

SKU

94005

نوبت چاپ

شابک

978-964-351-805-9

قطع

تعداد صفحه

792

سال چاپ

موضوع

تعداد مجلد

وزن

1400

نوع جلد

دیدگاهها

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.

اولین نفری باشید که دیدگاهی را ارسال می کنید برای “شاهنامه به نثر (بی گزند از باد و باران)”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Pin It on Pinterest

Share This